ناصر الدين شاه قاجار

64

شهريار جاده ها ( سفرنامه ناصر الدين شاه به عتبات ) ( فارسى )

دو فرسنگ و نيم دهات و صحرا و . . . جزء حومهء كرمانشاهان محسوب است . بعد ماهىدشت مىشود . ناهار حرم را باز برده بودند به جاده كه راه كالسكه نبود حرم بىناهار ماند بودند . جلگه ماهىدشت بسيار وسيع است . دهات آباد دارد زراعتش همه در كوه و صحرا ديم است . ديمش مىگويند تخمى چهل تخم عمل مىآيد . زمين خارشتر و شيرين بيان و بعضى جاها چمن است . آب‌هاى سياه ، باتلاق زياد دارد كه پل‌هاى كوچكى اين دفعه ساخته‌اند طرف دست چپ و راست تا چشم كار مىكند جلگه است . خلاصه دو ساعت به غروب مانده به رباط ماهىدشت كه منزل بود رسيديم . فوج قلعه زنجيرى [ 308 ] گوران به سرتيپى على مراد خان پسر اسد الله خان مرحوم گوران ايستاده بودند . سوار شده رفتم . ديدم جوان‌هاى خوبى داشتند . شكلشان بد بود بايد عوض شود . دو ساله مواجبشان هم نرسيده بود . به حسام السلطنه عصرى در چادر گفتم برود ، رسيدگى بكند خلاصه وارد منزل شديم . تجير و دستگاه تازه خوبى زده بودند . با آلاقاپو [ ى ] بزرگ ، بسيار باشكوه ، چادرزرى ، ديرك‌هاى نقره ، خلاصه شب شد بعد از شام مردانه شد عرفانچى و . . . آمدند بعد خوابيديم . شب بسيار سرد بود . ما بين شهر كرمانشاهان و جلگه ماهىدشت در اوايل راه كرانه‌اى است و چشمه معروف به عين الكش كه راه كالسكه از آنجا بود از عماديه الى ماهىدشت دهاتى كه در سمت دست راست و چپ است . از اين قرار است : دست راست : بىجابند ، سراب جعفر قلى ، خالصه معروف به دلگشا سراب همت ، سراب سليد ، چشمه ياروئى ، لوشان ، درّكه ، چهار مزرعه است مال علما قمشه لرزنگنه : چفابلك ، قمشه سيد عبد الحسن ، پى رياى ملكى آقا محمد تقى ، برادر آقا عبد الله عمده فرد بسيار ملاك است صاحب دولت چاله چاله ، آقا محمد تقى ، علىآباد دو مزرعه است دست چپ : سياه بيد آقا حسين ، سوار ، بزكدار ، باغات زياد دارد ، قرباغستان چشمه‌مند على ، خمسه ، گوشيران گوشان ملكى رستم خان تفنگدار [ 309 ] سنگ سفيد ، باغله تيله كش كوده كهريز سرآب ندر خان سراب حاجى عباس چشمه سفيد آقا سيد ابراهيم طوع اللطيف قمشه سادات جامه شوران بل مانه ، رودخانه‌اى كه از ماهىدشت مىگذشت اسمش مرك است منبعش از سر فيروزآباد اول خاك لرستان است و